هرس درختان یکی از مهمترین عملیات باغداری است که با هدف بهبود رشد، افزایش باردهی و حفظ سلامت درخت انجام میشود. انواع مختلفی از هرس وجود دارد که هر یک بسته به شرایط درخت و هدف موردنظر، در زمانهای مشخصی اجرا میشوند. در این مقاله، به بررسی انواع هرس درختان و کاربردهای آنها میپردازیم.
۱. هرس فرمدهی (هرس تربیتی)
🔹 هدف: شکلدهی اولیه به درخت در سالهای نخست رشد
🔹 زمان مناسب: از زمان کاشت نهال تا ۳ تا ۵ سالگی
🔹 ویژگیها:
- کمک به ایجاد ساختار محکم و متعادل درخت
- افزایش استحکام شاخهها و توزیع مناسب نور
- بهبود دسترسی به شاخهها برای برداشت و نگهداری
📌 کاربرد: درختان میوهای مانند سیب، گلابی، هلو، زردآلو، گیلاس و درختان زینتی
۲. هرس باردهی
🔹 هدف: افزایش کیفیت و کمیت محصول درخت
🔹 زمان مناسب: معمولاً در فصل خواب درخت (زمستان) یا بعد از برداشت محصول (تابستان)
🔹 ویژگیها:
- حذف شاخههای ضعیف، بیمار و آسیبدیده
- تحریک شاخههای میوهدهنده برای افزایش عملکرد
- کنترل تراکم شاخهها و بهبود تهویه و نورگیری
📌 کاربرد: درختان میوهای مانند انگور، سیب، گلابی، مرکبات و بادام
۳. هرس ترمیمی (بازسازی)
🔹 هدف: احیای درختان کهنسال یا آسیبدیده
🔹 زمان مناسب: معمولاً در اواخر زمستان یا اوایل بهار
🔹 ویژگیها:
- حذف شاخههای شکسته، خشک و بیمار
- تقویت رشد شاخههای جوان و سالم
- بازیابی درختانی که در اثر طوفان، سرمازدگی یا آفات آسیب دیدهاند
📌 کاربرد: درختان میوهای که رشد ضعیف دارند یا درختان زینتی که نیاز به احیا دارند
۴. هرس سبز (تابستانه)
🔹 هدف: کنترل رشد رویشی و بهبود تهویه تاج درخت
🔹 زمان مناسب: در فصل رشد، معمولاً تابستان
🔹 ویژگیها:
- حذف پاجوشها و نرکها (شاخههای اضافی و بیثمر)
- کاهش رقابت بین شاخهها برای دریافت نور و مواد غذایی
- جلوگیری از رشد بیش از حد و کاهش سایهاندازی
📌 کاربرد: درختانی مانند هلو، زردآلو، انگور و مرکبات
۵. هرس زمستانه (هرس در خواب)
🔹 هدف: تحریک رشد و فرمدهی به درخت
🔹 زمان مناسب: اواخر زمستان تا اوایل بهار، قبل از شروع جوانهزنی
🔹 ویژگیها:
- حذف شاخههای نامناسب بدون آسیب به درخت
- تقویت شاخههای جدید برای رشد بهتر در فصل بعد
- افزایش میزان باردهی و کیفیت میوهها
📌 کاربرد: بیشتر درختان میوهای، بهویژه سیب، گلابی، هلو، آلو، گیلاس و گردو
۶. هرس اصلاحی
🔹 هدف: رفع مشکلات ناشی از هرس نادرست
🔹 زمان مناسب: بسته به نوع آسیب، در طول سال قابل اجرا است
🔹 ویژگیها:
- حذف شاخههایی که بهصورت نادرست قطع شدهاند
- اصلاح فرم درختانی که بیش از حد یا بهصورت نامناسب هرس شدهاند
- جلوگیری از رشد نامتعادل شاخهها
📌 کاربرد: درختانی که در اثر هرس نادرست دچار ضعف شدهاند
۷. هرس تولیدی (افزایش میوهدهی)
🔹 هدف: تقویت شاخههای میوهده و افزایش کیفیت محصول
🔹 زمان مناسب: معمولاً قبل از شروع فصل رشد
🔹 ویژگیها:
- حذف شاخههای اضافی که مانع رسیدن نور و هوا به میوهها میشوند
- ایجاد تعادل بین رشد رویشی و باردهی
- افزایش اندازه و کیفیت میوهها
📌 کاربرد: درختان میوه مانند سیب، گلابی، هلو، زردآلو، بادام و انگور
آنچه باید در مورد هرس درختان بدانید
جمعبندی
هرس درختان عملی ضروری برای رشد سالم و افزایش باردهی است. بسته به هدف، روشهای مختلفی برای هرس وجود دارد که در زمانهای متفاوتی انجام میشوند. انتخاب روش مناسب میتواند باعث بهبود سلامت درخت، افزایش محصول و جلوگیری از بیماریها شود.
💡 اگر در زمینه هرس درختان نیاز به مشاوره دارید، کارشناسان نهالستان تک فیدان آماده راهنمایی شما هستند. نهالستان تک فیدان عرضهکننده نهالهای لیبلدار با مجوز رسمی از جهاد کشاورزی است و خدمات مشاوره رایگان ارائه میدهد.
بدون دیدگاه